Διεθνής Εκπαίδευση & Πιστοποιήσεις
Πολύποδες παχέος εντέρου: έλεγχος και θεραπεία
Ένας πολύποδας εντέρου συνήθως δεν δίνει συμπτώματα. Αυτό είναι ίσως το πιο σημαντικό που πρέπει να ξέρει κανείς για τους πολύποδες του παχέος εντέρου. Οι περισσότεροι ανακαλύπτονται τυχαία, σε μια κολονοσκόπηση προληπτικού ελέγχου, σε ανθρώπους που αισθάνονται απόλυτα καλά. Όταν εμφανιστούν συμπτώματα, όπως αίμα στα κόπρανα ή αναιμία, ο πολύποδας είναι συνήθως μεγαλύτερος.
Οι πολύποδες στο έντερο είναι πολύ συχνοί και οι περισσότεροι είναι καλοήθεις. Ορισμένοι τύποι όμως μπορούν, με τα χρόνια, να εξελιχθούν σε καρκίνο. Η αφαίρεσή τους στο στάδιο του πολύποδα είναι ένας από τους πιο αποτελεσματικούς τρόπους πρόληψης του καρκίνου του παχέος εντέρου.
Παρακάτω θα βρείτε τι είναι οι πολύποδες, ποιοι τύποι υπάρχουν, ποια συμπτώματα μπορεί να δώσουν, πώς εντοπίζονται, πώς αφαιρούνται, τι σημαίνει ένας πολύποδας 1 εκατοστού, πότε χρειάζεται χειρουργείο και κάθε πότε πρέπει να επαναλαμβάνεται η κολονοσκόπηση.
Τι είναι οι πολύποδες του παχέος εντέρου και του ορθού
Πολύποδας είναι μια μικρή προεξοχή που αναπτύσσεται από τον βλεννογόνο, δηλαδή την εσωτερική επιφάνεια του παχέος εντέρου ή του ορθού, προς τον αυλό. Σχηματίζεται όταν τα κύτταρα του βλεννογόνου πολλαπλασιάζονται περισσότερο από το φυσιολογικό. Οι περισσότεροι πολύποδες δεν είναι επικίνδυνοι, αρκεί να διαγνωστούν έγκαιρα και να ληφθούν τα κατάλληλα μέτρα.
Οι πολύποδες περιγράφονται με βάση το σχήμα και το μέγεθός τους:
- Μισχωτοί: κρέμονται από ένα λεπτό «κοτσάνι», σαν μανιτάρι. Αφαιρούνται συνήθως εύκολα.
- Άμισχοι (επιπέδως υπερυψωμένοι): κάθονται σε φαρδιά βάση πάνω στο τοίχωμα.
- Επίπεδοι ή ελαφρά εμβυθισμένοι: δύσκολα φαίνονται και απαιτούν προσεκτική εξέταση.
Το μέγεθος μετρά σε χιλιοστά. Οι περισσότεροι πολύποδες είναι μικροί, κάτω από 1 εκατοστό. Όσο μεγαλύτερος ο πολύποδας, τόσο μεγαλύτερη η πιθανότητα να περιέχει προκαρκινικές ή καρκινικές αλλοιώσεις.
Τύποι πολυπόδων
Ο τύπος ενός πολύποδα προσδιορίζεται με ακρίβεια μόνο με την ιστολογική εξέταση, αφού αφαιρεθεί. Οι πιο συνήθεις τύποι είναι οι εξής.
Αδενώματα
Είναι ο συχνότερος τύπος πολύποδα με δυναμικό εξαλλαγής σε καρκίνο. Τα περισσότερα καρκινώματα του παχέος εντέρου ξεκινούν από αδένωμα, μέσα από μια διαδικασία που συνήθως διαρκεί πολλά χρόνια. Αυτό δίνει το χρονικό παράθυρο για πρόληψη. Υποδιαιρούνται σε:
- Σωληνώδη αδενώματα: τα πιο συχνά, συνήθως μικρά.
- Σωληνολαχνωτά αδενώματα.
- Λαχνωτά αδενώματα: λιγότερο συχνά, συχνά μεγαλύτερα, με υψηλότερο κίνδυνο.
Η ιστολογική απάντηση αναφέρει επίσης τον βαθμό δυσπλασίας, χαμηλό ή υψηλό. Η δυσπλασία υψηλού βαθμού δείχνει πιο προχωρημένη αλλοίωση.
Οδοντωτές (serrated) αλλοιώσεις
- Υπερπλαστικοί πολύποδες: πολύ συχνοί, συνήθως μικροί, στο ορθό και στο σιγμοειδές. Οι μικροί υπερπλαστικοί πολύποδες σε αυτή τη θέση θεωρούνται χαμηλού κινδύνου.
- Άμισχες οδοντωτές αλλοιώσεις (sessile serrated lesions): συχνά επίπεδες, στο δεξιό κόλον, καλυμμένες με βλέννα και δύσκολες να εντοπιστούν. Μπορούν να εξελιχθούν σε καρκίνο και αντιμετωπίζονται σαν αδενώματα.
- Παραδοσιακά οδοντωτά αδενώματα: σπανιότερα.
Φλεγμονώδεις πολύποδες
Εμφανίζονται σε ασθενείς με φλεγμονώδη νόσο του εντέρου, όπως νόσο του Crohn ή ελκώδη κολίτιδα, ως αποτέλεσμα της χρόνιας φλεγμονής. Οι ίδιοι δεν έχουν κακοήθες δυναμικό, αλλά οι ασθενείς αυτοί χρειάζονται ειδική παρακολούθηση λόγω της υποκείμενης νόσου.
Αμαρτωματώδεις πολύποδες
Σπανιότεροι, όπως οι νεανικοί πολύποδες ή οι πολύποδες του συνδρόμου Peutz-Jeghers. Σχετίζονται συχνά με κληρονομικά σύνδρομα.
Αίτια και παράγοντες κινδύνου
Στην περίπτωση των πολυπόδων είναι πιο σωστό να μιλάμε για παράγοντες που αυξάνουν την πιθανότητα ανάπτυξής τους, παρά για ξεκάθαρα αίτια.
Ηλικία
Η εμφάνιση πολυπόδων γίνεται πιο πιθανή με την ηλικία, ιδίως μετά τα 50. Μελέτες κολονοσκοπήσεων δείχνουν ότι αδενώματα βρίσκονται σε σημαντικό ποσοστό ενηλίκων άνω των 50 και το ποσοστό αυξάνει μετά τα 60. Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται αύξηση του καρκίνου του παχέος εντέρου και σε νεότερους ενήλικες, γι’ αυτό σε ορισμένες χώρες ο προληπτικός έλεγχος ξεκινά πλέον από τα 45.
Οικογενειακό ιστορικό και γενετική
Το οικογενειακό ιστορικό έχει καθοριστικό ρόλο. Ο κίνδυνος είναι αυξημένος όταν συγγενής πρώτου βαθμού (γονιός, αδελφός, παιδί) έχει διαγνωστεί με καρκίνο παχέος εντέρου ή προχωρημένο αδένωμα, ειδικά σε νεαρή ηλικία.
Ορισμένα κληρονομικά σύνδρομα αυξάνουν πολύ τον κίνδυνο:
- Οικογενής αδενωματώδης πολυποδίαση (FAP): εκατοντάδες ή χιλιάδες αδενώματα, συνήθως από την εφηβεία.
- Σύνδρομο Lynch: λίγοι πολύποδες, αλλά με ταχύτερη εξέλιξη σε καρκίνο.
- Πολυποδίαση που σχετίζεται με το γονίδιο MUTYH.
- Σύνδρομο οδοντωτής πολυποδίασης.
Τρόπος ζωής
Το παχύ έντερο, ως μέρος του πεπτικού συστήματος, επηρεάζεται από ό,τι τρώμε και πώς ζούμε. Οι παράγοντες που αυξάνουν τον κίνδυνο είναι:
- Κατανάλωση κόκκινου και κυρίως επεξεργασμένου κρέατος
- Διατροφή φτωχή σε φυτικές ίνες, φρούτα και λαχανικά
- Κάπνισμα
- Κατανάλωση αλκοόλ
- Καθιστική ζωή
- Παχυσαρκία
Άλλα νοσήματα
- Σακχαρώδης διαβήτης τύπου 2.
- Φλεγμονώδεις νόσοι του εντέρου μακράς διάρκειας.
- Προηγούμενοι πολύποδες ή καρκίνος παχέος εντέρου.
Πολύποδας εντέρου: συμπτώματα
Η πλειονότητα των πολυπόδων, ιδίως οι μικροί, δεν προκαλεί κανένα απολύτως σύμπτωμα. Γι’ αυτό ένας πολύποδας μπορεί να μείνει για καιρό άγνωστος και να μεγαλώσει. Όταν εμφανίζονται, τα συμπτώματα είναι:
- Αιμορραγία από το ορθό: αίμα στο χαρτί υγείας, στα κόπρανα ή στη λεκάνη. Μπορεί να είναι κόκκινο ή σκούρο.
- Σιδηροπενική αναιμία: από μικρή, χρόνια, αόρατη απώλεια αίματος. Εκδηλώνεται με κόπωση, ωχρότητα, δύσπνοια στην κόπωση.
- Αλλαγή στις κενώσεις: διάρροια ή δυσκοιλιότητα που διαρκεί περισσότερο από μερικές εβδομάδες.
- Βλέννη στα κόπρανα, κυρίως σε μεγάλα λαχνωτά αδενώματα. Πολύ σπάνια, ένα μεγάλο λαχνωτό αδένωμα του ορθού προκαλεί άφθονη υδαρή διάρροια με απώλεια καλίου.
- Κοιλιακός πόνος: πολύ σπάνια. Ένας μεγάλος πολύποδας μπορεί σπάνια να προκαλέσει μερική απόφραξη ή εγκολεασμό.
Κανένα από αυτά τα συμπτώματα δεν είναι ειδικό για πολύποδα. Αίμα στα κόπρανα μπορεί να οφείλεται σε αιμορροΐδες, ραγάδα ή άλλα αίτια. Σε ηλικία άνω των 45 ή με οικογενειακό ιστορικό, όμως, το αίμα από το ορθό δεν αποδίδεται «εύκολα» στις αιμορροΐδες χωρίς διερεύνηση. Δείτε περισσότερα για το αίμα από τον πρωκτό και πότε να ανησυχήσετε.
Προληπτικός έλεγχος: γιατί είναι απαραίτητος
Αφού οι πολύποδες δεν δίνουν συμπτώματα, ο μόνος τρόπος να βρεθούν έγκαιρα είναι ο προληπτικός έλεγχος. Ο στόχος είναι διπλός: να εντοπιστούν και να αφαιρεθούν οι πολύποδες πριν γίνουν καρκίνος, και να βρεθεί ένας καρκίνος σε αρχικό, ιάσιμο στάδιο.
Πότε ξεκινά ο έλεγχος:
- Άτομα μέσου κινδύνου: η ευρωπαϊκή σύσταση αφορά την ηλικία 50 έως 74 ετών, συνήθως με τεστ ανίχνευσης αίματος στα κόπρανα (FIT). Στις ΗΠΑ η USPSTF συστήνει έναρξη από τα 45. Η επιλογή της εξέτασης και της ηλικίας έναρξης συζητείται με τον γιατρό.
- Άτομα αυξημένου κινδύνου: με συγγενή πρώτου βαθμού με καρκίνο ή προχωρημένο αδένωμα, ο έλεγχος ξεκινά νωρίτερα, συχνά στα 40 ή 10 χρόνια πριν από την ηλικία διάγνωσης του συγγενή, και γίνεται με κολονοσκόπηση.
- Κληρονομικά σύνδρομα και φλεγμονώδεις νόσοι: ειδικά προγράμματα παρακολούθησης.
Αν ένα τεστ FIT βγει θετικό, η κολονοσκόπηση είναι απαραίτητη. Ένα θετικό FIT δεν σημαίνει ότι υπάρχει καρκίνος, αλλά δεν πρέπει να αγνοείται.
Διάγνωση πολυπόδων παχέος εντέρου
Κολονοσκόπηση
Η κολονοσκόπηση είναι η πιο επαρκής εξέταση. Ένας λεπτός, εύκαμπτος σωλήνας με κάμερα εισάγεται από τον πρωκτό και εξετάζει όλο το παχύ έντερο. Το μεγάλο πλεονέκτημα: ο πολύποδας μπορεί να αφαιρεθεί στην ίδια εξέταση και να σταλεί για ιστολογική.
Η ποιότητα της κολονοσκόπησης μετρά. Το πόσους πολύποδες θα εντοπίσει εξαρτάται από:
- Την προετοιμασία του εντέρου: ένα καλά καθαρισμένο έντερο επιτρέπει να φανούν ακόμη και επίπεδες αλλοιώσεις. Ακολουθήστε τις οδηγίες προετοιμασίας με ακρίβεια.
- Την πλήρη εξέταση μέχρι το τυφλό.
- Τον χρόνο που αφιερώνει ο ενδοσκόπος στην απόσυρση του οργάνου και την προσεκτική επισκόπηση.
- Τον εξοπλισμό: ενδοσκόπια υψηλής ευκρίνειας και ειδικές τεχνικές απεικόνισης.
Συνήθως γίνεται με μέθη, ώστε ο ασθενής να μην ενοχλείται.
Άλλες εξετάσεις
- Δακτυλική εξέταση του ορθού: απλή, αλλά εξετάζει μόνο τα τελευταία εκατοστά.
- Σιγμοειδοσκόπηση: εξετάζει μόνο το αριστερό, κατώτερο τμήμα του παχέος εντέρου.
- Εικονική κολονοσκόπηση (CT κολονογραφία): απεικόνιση με αξονική. Εντοπίζει μεσαίους και μεγάλους πολύποδες, αλλά δεν αφαιρεί. Αν βρεθεί πολύποδας, χρειάζεται κολονοσκόπηση.
- Τεστ κοπράνων (FIT): ανιχνεύει αόρατο αίμα. Χρήσιμο για προληπτικό έλεγχο, αλλά δεν βλέπει πολύποδες που δεν αιμορραγούν.
- Βαριούχος υποκλυσμός: παλαιότερη εξέταση που σήμερα έχει αντικατασταθεί σχεδόν πλήρως από την κολονοσκόπηση και την εικονική κολονοσκόπηση.
Θεραπεία πολυπόδων παχέος εντέρου
Η αφαίρεση του πολύποδα είναι η θεραπεία. Δεν υπάρχει φάρμακο που να τον εξαφανίζει. Ο τρόπος αφαίρεσης καθορίζεται από το μέγεθος, το σχήμα, την ενδοσκοπική εικόνα της επιφάνειας, τη θέση και τον αριθμό των πολυπόδων.
Ενδοσκοπική πολυποδεκτομή
Η συντριπτική πλειονότητα των πολυπόδων αφαιρείται ενδοσκοπικά, κατά τη διάρκεια της κολονοσκόπησης, χωρίς τομή και χωρίς νοσηλεία.
- Ψυχρή αφαίρεση με βρόχο (cold snare): η προτιμώμενη τεχνική για μικρούς πολύποδες, συνήθως κάτω από 1 εκατοστό. Ο πολύποδας «κόβεται» με ένα λεπτό συρμάτινο βρόχο, χωρίς ηλεκτρικό ρεύμα.
- Λαβίδα βιοψίας: για πολύ μικρούς πολύποδες, λίγων χιλιοστών.
- Θερμή αφαίρεση με βρόχο: για μισχωτούς ή μεγαλύτερους πολύποδες, με ηλεκτροκαυτηρίαση.
Πολύποδας εντέρου 1 εκατοστό: τι σημαίνει
Το όριο του 1 εκατοστού έχει πρακτική σημασία. Ένας πολύποδας 1 εκατοστού ή μεγαλύτερος:
- έχει μεγαλύτερη πιθανότητα να είναι αδένωμα με προχωρημένα χαρακτηριστικά
- κατατάσσεται στα «προχωρημένα αδενώματα» όταν είναι αδενωματώδης
- συνήθως αφαιρείται με ενδοσκοπική βλεννογονεκτομή (EMR): ο ενδοσκόπος εγχέει υγρό κάτω από τον πολύποδα για να τον ανυψώσει από το μυϊκό τοίχωμα και μετά τον αφαιρεί με βρόχο, σε ένα ή περισσότερα κομμάτια
- οδηγεί σε συντομότερο διάστημα επανελέγχου
Ένας πολύποδας 1 εκατοστού δεν σημαίνει ότι υπάρχει καρκίνος. Σημαίνει ότι πρέπει να αφαιρεθεί πλήρως και να εξεταστεί ιστολογικά.
Μεγάλοι ή δύσκολοι πολύποδες
Για πολύ μεγάλους πολύποδες, συνήθως πάνω από 2 εκατοστά, ή για αλλοιώσεις με ύποπτα χαρακτηριστικά, χρησιμοποιούνται εξειδικευμένες ενδοσκοπικές τεχνικές σε έμπειρα κέντρα: EMR σε τμήματα, ενδοσκοπική υποβλεννογόνια διαχωριστική εκτομή (ESD) ή ολικού πάχους εκτομή. Η σωστή εκτίμηση πριν την αφαίρεση έχει μεγάλη σημασία. Μια μερική, άστοχη απόπειρα μπορεί να δημιουργήσει ουλή και να δυσκολέψει τη συνέχεια.
Επιπλοκές της πολυποδεκτομής
Η πολυποδεκτομή είναι ασφαλής. Οι επιπλοκές είναι σπάνιες, αλλά υπάρχουν:
- Αιμορραγία: άμεση ή καθυστερημένη, έως και δύο εβδομάδες μετά. Είναι πιο πιθανή σε μεγάλους πολύποδες και σε όσους παίρνουν αντιπηκτικά ή αντιαιμοπεταλιακά. Αντιμετωπίζεται συνήθως ενδοσκοπικά.
- Διάτρηση: πολύ σπάνια, πιο πιθανή σε μεγάλες αλλοιώσεις. Μπορεί να κλειστεί ενδοσκοπικά ή, σπανιότερα, να χρειαστεί χειρουργείο.
- Σύνδρομο μετά από καυτηρίαση: πόνος και πυρετός χωρίς διάτρηση, που υποχωρεί συντηρητικά.
Ενημερώστε τον γιατρό σας για όλα τα φάρμακα που παίρνετε, ιδίως αντιπηκτικά και αντιαιμοπεταλιακά, πριν από την κολονοσκόπηση.
Πότε χρειάζεται χειρουργική επέμβαση
Οι περισσότεροι πολύποδες δεν φτάνουν ποτέ στο χειρουργείο. Ο γενικός χειρουργός χρειάζεται όταν:
- Ο πολύποδας δεν μπορεί να αφαιρεθεί με ασφάλεια ενδοσκοπικά, λόγω μεγέθους, θέσης ή ουλής από προηγούμενη απόπειρα.
- Η ιστολογική δείχνει διηθητικό καρκίνο με χαρακτηριστικά υψηλού κινδύνου: βαθιά διήθηση, μη ελεύθερα όρια, διήθηση αγγείων, χαμηλή διαφοροποίηση. Τότε χρειάζεται αφαίρεση του τμήματος του εντέρου μαζί με τους λεμφαδένες.
- Υπάρχει κληρονομικό σύνδρομο πολυποδίασης, όπως η FAP, όπου συχνά συστήνεται προφυλακτική κολεκτομή.
- Συμβεί επιπλοκή της πολυποδεκτομής που δεν αντιμετωπίζεται ενδοσκοπικά.
Η επέμβαση γίνεται σήμερα συνήθως λαπαροσκοπικά. Ανάλογα με τη θέση του πολύποδα, μπορεί να είναι λαπαροσκοπική δεξιά κολεκτομή, σιγμοειδεκτομή ή άλλη μορφή λαπαροσκοπικής κολεκτομής. Πριν από την επέμβαση, το σημείο του πολύποδα σημαδεύεται συχνά με ειδική μελάνη (τατουάζ) κατά την κολονοσκόπηση, ώστε ο χειρουργός να το εντοπίσει με ακρίβεια.
Αν η ιστολογική δείξει καρκίνο, η περαιτέρω αντιμετώπιση ακολουθεί τις αρχές που περιγράφονται στη σελίδα για τον καρκίνο του παχέος εντέρου.
Παρακολούθηση μετά την αφαίρεση
Μετά την αφαίρεση πολυπόδων, ο ασθενής χρειάζεται επανέλεγχο, γιατί ανήκει σε ομάδα με αυξημένη πιθανότητα να αναπτύξει νέους πολύποδες. Το διάστημα εξαρτάται από τον αριθμό, το μέγεθος και την ιστολογία των πολυπόδων και από την ποιότητα της αρχικής κολονοσκόπησης. Ενδεικτικά, σύμφωνα με τις οδηγίες της ESGE (2020) και της US Multi-Society Task Force (2020):
- 1 έως 2 μικρά σωληνώδη αδενώματα (κάτω από 1 εκ.): συνήθως επανέλεγχος σε 7 έως 10 χρόνια, ή επιστροφή στο πρόγραμμα προληπτικού ελέγχου, ανάλογα με τις οδηγίες που ακολουθούνται.
- Μικροί υπερπλαστικοί πολύποδες στο ορθοσιγμοειδές: δεν χρειάζονται συντομότερο επανέλεγχο.
- Αδένωμα 1 εκατοστού ή μεγαλύτερο, δυσπλασία υψηλού βαθμού, ή 5 και περισσότερα αδενώματα: επανέλεγχος συνήθως σε 3 χρόνια.
- Μεγάλος πολύποδας που αφαιρέθηκε σε κομμάτια (2 εκ. και πάνω): επανέλεγχος του σημείου σε περίπου 6 μήνες.
- Ελλιπής προετοιμασία: επανάληψη της κολονοσκόπησης σε σύντομο διάστημα.
Το ακριβές πλάνο το ορίζει ο γιατρός που έκανε την κολονοσκόπηση, με βάση την ιστολογική απάντηση.
Μπορούν να προληφθούν οι πολύποδες;
Δεν υπάρχει τρόπος να αποκλειστεί πλήρως η ανάπτυξη πολυπόδων. Ορισμένες συνήθειες όμως μειώνουν τον κίνδυνο:
- Διατροφή πλούσια σε φυτικές ίνες, φρούτα, λαχανικά και δημητριακά ολικής άλεσης
- Περιορισμός κόκκινου και επεξεργασμένου κρέατος
- Διακοπή του καπνίσματος
- Μέτρο στο αλκοόλ
- Τακτική σωματική δραστηριότητα
- Διατήρηση φυσιολογικού βάρους
- Και, πάνω απ’ όλα, έγκαιρος προληπτικός έλεγχος
Πότε να αναζητήσετε άμεσα ιατρική βοήθεια
Ζητήστε άμεση ιατρική εκτίμηση αν:
- Έχετε άφθονη αιμορραγία από το ορθό ή περνάτε θρόμβους
- Η αιμορραγία συνοδεύεται από ζάλη, ταχυκαρδία ή λιποθυμία
- Μετά από πολυποδεκτομή εμφανίσετε έντονο κοιλιακό πόνο, πυρετό, φούσκωμα ή αιμορραγία που δεν σταματά
- Εμφανίσετε κωλικοειδή πόνο με εμετούς και διακοπή αερίων
Κάντε προγραμματισμένη εξέταση, χωρίς να καθυστερήσετε, αν έχετε επαναλαμβανόμενο αίμα στα κόπρανα, σιδηροπενική αναιμία χωρίς εξήγηση, επίμονη αλλαγή στις κενώσεις ή ανεξήγητη απώλεια βάρους.
Πολύποδες: φέρτε την έκθεση μαζί με τα αποτελέσματα
Στην επίσκεψη φέρτε την έκθεση της κολονοσκόπησης, τις ιστολογικές απαντήσεις και τυχόν προηγούμενες γνωματεύσεις. Από αυτά φαίνονται το μέγεθος, ο αριθμός και ο τύπος των πολυπόδων, καθώς και αν η αφαίρεση ήταν πλήρης. Αναφέρετε το οικογενειακό ιστορικό και τα φάρμακα που παίρνετε. Για το γενικότερο πλαίσιο διαβάστε τις παθήσεις του λεπτού και του παχέος εντέρου.
Ο Δρ. Δημήτρης Ζησιάδης, Γενικός Χειρουργός, MD, MSc, PhDc, FACS, είναι Διευθυντής Γενικής, Λαπαροσκοπικής και Ρομποτικής Χειρουργικής στο Ιατρικό Κέντρο Αθηνών, Ψυχικό, και μέλος της Ελληνικής Εταιρείας Κολοπρωκτολογίας και της ESCP. Μπορείτε να κλείσετε ραντεβού για εκτίμηση πολυπόδων εντέρου στα ιατρεία Ψυχικού (Άντερσεν 1, 6ος όροφος), Κηφισιάς (Κυριαζή 36α), Ιλίου (Δαναών 69Α) ή Αγίου Δημητρίου (Λ. Βουλιαγμένης 224), στο 210 8010606. Υπάρχει συνεργασία με όλους τους ασφαλιστικούς φορείς.
Πολύποδες: φέρτε την έκθεση μαζί με τα αποτελέσματα
Στην επίσκεψη κρατήστε την κολονοσκόπηση, τις ιστολογικές απαντήσεις που υπάρχουν και τυχόν προηγούμενες γνωματεύσεις. Η ενότητα του καρκίνου παχέος εντέρου εξετάζει διαφορετικό διαγνωστικό θέμα, ενώ η κολεκτομή παρουσιάζει τη χειρουργική ορολογία. Η ενημέρωση βοηθά να οργανώσετε ερωτήσεις για το συγκεκριμένο εύρημα και για τη συνέχεια της προσωπικής παρακολούθησης.
Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)
Ποια συμπτώματα δίνει ένας πολύποδας εντέρου;
Οι περισσότεροι πολύποδες, ιδίως οι μικροί, δεν δίνουν κανένα σύμπτωμα και βρίσκονται τυχαία στην κολονοσκόπηση. Όταν υπάρχουν συμπτώματα, συνηθέστερα είναι αίμα στα κόπρανα, σιδηροπενική αναιμία με κόπωση, αλλαγή στις κενώσεις ή βλέννη. Ο πόνος είναι πολύ σπάνιος. Επειδή τα συμπτώματα δεν είναι ειδικά, ο προληπτικός έλεγχος είναι ο μόνος αξιόπιστος τρόπος εντοπισμού.
Είναι επικίνδυνος ένας πολύποδας στο έντερο;
Οι περισσότεροι πολύποδες είναι καλοήθεις. Ορισμένοι τύποι όμως, κυρίως τα αδενώματα και οι άμισχες οδοντωτές αλλοιώσεις, μπορούν με τα χρόνια να εξελιχθούν σε καρκίνο. Ο κίνδυνος αυξάνει με το μέγεθος, τη λαχνωτή αρχιτεκτονική και τη δυσπλασία υψηλού βαθμού. Η πλήρης αφαίρεση και η ιστολογική εξέταση απαντούν στο ερώτημα για κάθε συγκεκριμένο πολύποδα.
Τι σημαίνει πολύποδας εντέρου 1 εκατοστό;
Ένας πολύποδας 1 εκατοστού ή μεγαλύτερος έχει μεγαλύτερη πιθανότητα να είναι προχωρημένο αδένωμα. Αυτό δεν σημαίνει καρκίνο. Συνήθως αφαιρείται με ενδοσκοπική βλεννογονεκτομή (EMR) και στέλνεται για ιστολογική εξέταση. Λόγω μεγέθους, ο επανέλεγχος με κολονοσκόπηση γίνεται συνήθως νωρίτερα, περίπου σε 3 χρόνια, ανάλογα με την ιστολογική απάντηση.
Πώς αφαιρούνται οι πολύποδες του εντέρου;
Η συντριπτική πλειονότητα αφαιρείται κατά τη διάρκεια της κολονοσκόπησης, χωρίς τομή. Οι μικροί αφαιρούνται με ψυχρό βρόχο, οι μεγαλύτεροι με ενδοσκοπική βλεννογονεκτομή και οι πολύ μεγάλοι ή δύσκολοι με εξειδικευμένες τεχνικές όπως η ESD. Χειρουργείο χρειάζεται μόνο όταν η ενδοσκοπική αφαίρεση δεν είναι ασφαλής ή η ιστολογική δείξει καρκίνο υψηλού κινδύνου.
Πονάει η αφαίρεση πολύποδα;
Ο βλεννογόνος του παχέος εντέρου δεν έχει αισθητικές ίνες για πόνο, οπότε η ίδια η αφαίρεση δεν προκαλεί πόνο. Η κολονοσκόπηση γίνεται συνήθως με μέθη. Μετά μπορεί να υπάρξει φούσκωμα από τον αέρα που χρησιμοποιήθηκε. Έντονος πόνος, πυρετός ή αιμορραγία τις επόμενες ημέρες δεν είναι φυσιολογικά και χρειάζονται άμεση επικοινωνία με τον γιατρό.
Μπορούν οι πολύποδες να ξαναβγούν;
Ένας πολύποδας που αφαιρέθηκε πλήρως δεν ξαναβγαίνει στο ίδιο σημείο, με εξαίρεση μεγάλους πολύποδες που αφαιρέθηκαν σε κομμάτια. Όποιος έχει κάνει πολύποδες έχει όμως μεγαλύτερη πιθανότητα να αναπτύξει νέους σε άλλα σημεία. Γι’ αυτό χρειάζεται επανέλεγχος με κολονοσκόπηση, σε διάστημα που ορίζεται από τον αριθμό, το μέγεθος και την ιστολογία των πολυπόδων.
Πότε πρέπει να κάνω κολονοσκόπηση για πολύποδες;
Όταν υπάρχουν συμπτώματα, όπως αίμα στα κόπρανα ή αναιμία, ή όταν ένα τεστ FIT βγει θετικό. Για προληπτικό έλεγχο σε άτομα μέσου κινδύνου η ευρωπαϊκή σύσταση αφορά την ηλικία 50 έως 74, ενώ στις ΗΠΑ ξεκινά από τα 45. Με οικογενειακό ιστορικό καρκίνου ή προχωρημένου αδενώματος, ο έλεγχος ξεκινά νωρίτερα. Ο γιατρός σας θα προτείνει το κατάλληλο πρόγραμμα.
Πρέπει να φέρω την ιστολογική απάντηση στην επίσκεψη;
Ναι. Η ιστολογική απάντηση δείχνει τον τύπο του πολύποδα, τον βαθμό δυσπλασίας και αν τα όρια αφαίρεσης είναι ελεύθερα. Μαζί με την έκθεση της κολονοσκόπησης, που αναφέρει μέγεθος, αριθμό, θέση και τεχνική αφαίρεσης, καθορίζει αν χρειάζεται κάτι επιπλέον και πότε πρέπει να γίνει ο επόμενος έλεγχος.
Βιβλιογραφία
- Hassan C, Antonelli G, Dumonceau JM, et al. Post-polypectomy colonoscopy surveillance: European Society of Gastrointestinal Endoscopy (ESGE) Guideline, Update 2020. Endoscopy. 2020;52(8):687-700.
- Gupta S, Lieberman D, Anderson JC, et al. Recommendations for Follow-Up After Colonoscopy and Polypectomy: A Consensus Update by the US Multi-Society Task Force on Colorectal Cancer. Gastroenterology. 2020;158(4):1131-1153.
- Ferlitsch M, Moss A, Hassan C, et al. Colorectal polypectomy and endoscopic mucosal resection (EMR): European Society of Gastrointestinal Endoscopy (ESGE) Clinical Guideline. Endoscopy. 2017;49(3):270-297.
- US Preventive Services Task Force. Screening for Colorectal Cancer: US Preventive Services Task Force Recommendation Statement. JAMA. 2021;325(19):1965-1977.


