Onstep: χειρουργική αποκατάσταση βουβωνοκήλης

Η Onstep είναι μια σύγχρονη, ελάχιστα επεμβατική ανοιχτή τεχνική αποκατάστασης της βουβωνοκήλης, που μπορεί να γίνει με τοπική αναισθησία και μέθη, κατόπιν προεγχειρητικού ελέγχου, όταν αυτό κριθεί ασφαλές από τον αναισθησιολόγο και τον καρδιολόγο· διαφορετικά γίνεται με γενική αναισθησία. Ο αναισθησιολόγος είναι πάντα παρών. Μέσω μιας μικρής τομής, ο χειρουργός τοποθετεί ένα ειδικά σχεδιασμένο ανατομικό πλέγμα με δακτύλιο μνήμης, που ενισχύει το αδύναμο σημείο του κοιλιακού τοιχώματος σε δύο επίπεδα. Ο ασθενής σηκώνεται σύντομα, φεύγει από την κλινική μέσα σε λίγες ώρες και επιστρέφει γρήγορα στους ρυθμούς του.

Πολλοί φτάνουν σε αυτή τη σελίδα αναζητώντας θεραπεία για τη βουβωνοκήλη χωρίς χειρουργείο. Η ειλικρινής απάντηση είναι ότι τέτοια οριστική θεραπεία δεν υπάρχει: ούτε ζώνη, ούτε ασκήσεις, ούτε φάρμακα κλείνουν το άνοιγμα. Αυτό που προσφέρει η Onstep σε κατάλληλους ασθενείς είναι κάτι διαφορετικό. Χειρουργείο, ναι, αλλά με όσο το δυνατόν μικρότερη επιβάρυνση: με μικρή τομή, χωρίς πολύωρη νοσηλεία και, όταν ο αναισθησιολόγος και ο καρδιολόγος το κρίνουν ασφαλές, με τοπική αναισθησία και μέθη αντί για γενική.

Ο Δρ. Δημήτρης Ζησιάδης, SRC Master Surgeon in Hernia Surgery, εφαρμόζει την Onstep μαζί με όλο το φάσμα των σύγχρονων τεχνικών κήλης. Η Onstep δεν αντικαθιστά τη λαπαροσκόπηση. Είναι μια εξαιρετική εναλλακτική, ιδανική όταν θέλουμε να αποφύγουμε τη γενική αναισθησία και ο αναισθησιολόγος με τον καρδιολόγο κρίνουν ότι η τοπική με μέθη είναι ασφαλής.

Παρακάτω εξηγούμε τι είναι η βουβωνοκήλη και πότε χρειάζεται επέμβαση, πώς γίνεται βήμα βήμα η Onstep, σε ποιους ταιριάζει και σε ποιους όχι, πώς συγκρίνεται με τη λαπαροσκοπική και την κλασική ανοικτή αποκατάσταση, πώς κυλά η ανάρρωση και τι επηρεάζει το κόστος.

Τι είναι η βουβωνοκήλη, με λίγα λόγια

Η βουβωνοκήλη είναι η προβολή ενδοκοιλιακού περιεχομένου, συνήθως λίπους (επίπλουν) ή εντέρου, μέσα από ένα αδύναμο σημείο στη βουβωνική χώρα. Εκδηλώνεται ως διόγκωση στη βουβωνική περιοχή, που φαίνεται καλύτερα όταν στέκεστε όρθιοι, βήχετε ή σηκώνετε βάρος, και συχνά υποχωρεί όταν ξαπλώνετε. Μπορεί να συνοδεύεται από αίσθημα βάρους, τράβηγμα ή πόνο. Είναι πολύ συχνότερη στους άνδρες. Αναλυτικά για τα αίτια και τα συμπτώματα, διαβάστε τη σελίδα για τη βουβωνοκήλη: συμπτώματα, αίτια και θεραπεία.

Διάγνωση βουβωνοκήλης

Η διάγνωση της βουβωνοκήλης γίνεται κατά κανόνα με την κλινική εξέταση από τον χειρουργό. Ο γιατρός σας εξετάζει όρθιο και ξαπλωμένο, σας ζητά να βήξετε ή να σφίξετε την κοιλιά και ψηλαφά τη βουβωνική χώρα. Στις περισσότερες περιπτώσεις δεν απαιτούνται επιπλέον εξετάσεις.

Υπερηχογράφημα ζητείται όταν η εικόνα δεν είναι ξεκάθαρη: όταν υπάρχει πόνος χωρίς ψηλαφητή διόγκωση, όταν πρέπει να διαφοροδιαγνωστεί από μηροκήλη, διογκωμένο λεμφαδένα ή υδροκήλη, ή σε αθλητές με χρόνιο πόνο στη βουβωνική χώρα. Υπερηχογράφημα ή, σπανιότερα, μαγνητική τομογραφία βοηθούν επίσης όταν η κλινική εικόνα είναι αμφίβολη ή η κήλη είναι αρχόμενη.

Τύποι βουβωνοκήλης και πόσο επείγει η επέμβαση

Η βουβωνοκήλη μπορεί να είναι ασυμπτωματική ή συμπτωματική, μη ανατάξιμη ή περισφιγμένη. Η μορφή της καθορίζει πόσο επείγει το χειρουργείο.

Ασυμπτωματική βουβωνοκήλη

Το μόνο εύρημα είναι η διόγκωση που εμφανίζεται σε όρθια ή καθιστή θέση, χωρίς πόνο. Σε ασυμπτωματικούς ή ελαφρώς συμπτωματικούς άνδρες, οι διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες (HerniaSurge 2018) θεωρούν τεκμηριωμένη την προσεκτική αναμονή (watchful waiting), πάντα με σαφή ενημέρωση για τα συμπτώματα περίσφιξης. Τα ίδια δεδομένα όμως δείχνουν ότι οι περισσότεροι ασθενείς αποκτούν συμπτώματα μέσα σε λίγα χρόνια και τελικά χειρουργούνται. Γι’ αυτό η απόφαση συζητείται εξατομικευμένα: πολλοί προτιμούν να χειρουργηθούν προγραμματισμένα, όσο η κήλη είναι μικρή και η αποκατάσταση απλούστερη.

Συμπτωματική βουβωνοκήλη

Η διόγκωση συνοδεύεται από πόνο, αίσθημα βάρους ή ενόχληση στην καθημερινότητα. Εδώ η χειρουργική αποκατάσταση συστήνεται σε σύντομο χρόνο, πριν η κήλη μεγαλώσει ή δημιουργήσει επιπλοκές.

Μη ανατάξιμη βουβωνοκήλη

Το περιεχόμενο της κήλης δεν επιστρέφει στην κοιλιά, συνήθως λόγω συμφύσεων ή οιδήματος. Χρειάζεται γρήγορη χειρουργική εκτίμηση, γιατί υπάρχει κίνδυνος περίσφιξης.

Περισφιγμένη βουβωνοκήλη

Το περιεχόμενο της κήλης εγκλωβίζεται και διακόπτεται η αιμάτωσή του. Εκδηλώνεται με έντονο πόνο, σκληρή και ευαίσθητη διόγκωση, ναυτία, εμετό και συμπτώματα απόφραξης του εντέρου (ειλεός). Είναι επείγουσα κατάσταση που απειλεί τη ζωή και αντιμετωπίζεται χειρουργικά την ίδια ημέρα. Στην περίπτωση αυτή η επιλογή τεχνικής γίνεται με βάση την επείγουσα κατάσταση και όχι με βάση την άνεση.

Βουβωνοκήλη: υπάρχει θεραπεία χωρίς χειρουργείο;

Είναι από τις πιο συχνές ερωτήσεις στο ιατρείο, και καταλαβαίνουμε γιατί. Κανείς δεν θέλει να χειρουργηθεί αν δεν χρειάζεται. Τι κάνει όμως, και τι δεν κάνει, κάθε «εναλλακτική»;

• Ζώνη ή κηλεπίδεσμος. Συγκρατεί την κήλη μέσα και μπορεί να ανακουφίσει προσωρινά. Δεν κλείνει το άνοιγμα και δεν αποτρέπει τον κίνδυνο περίσφιξης. Αντίθετα, η ακατάλληλη χρήση του μπορεί να προκαλέσει τοπική ισχαιμία ή συμφύσεις. Χρησιμοποιείται κυρίως σε ανθρώπους που δεν μπορούν να χειρουργηθούν ή περιμένουν την επέμβαση.
• Φυσικοθεραπεία και ασκήσεις. Η ενδυνάμωση του κορμού είναι χρήσιμη για τη γενική φυσική κατάσταση. Δεν «κλείνει» όμως ένα ανατομικό έλλειμμα στο τοίχωμα. Ορισμένες ασκήσεις που αυξάνουν απότομα την ενδοκοιλιακή πίεση μπορεί να επιδεινώσουν την ενόχληση.
• Φάρμακα, αλοιφές, «φυσικές θεραπείες». Δεν υπάρχει φαρμακευτική ή φυτική θεραπεία που να θεραπεύει την κήλη στους ενήλικες.
• Προσεκτική αναμονή (watchful waiting). Είναι τεκμηριωμένη επιλογή μόνο για ασυμπτωματικούς ή ελαφρώς συμπτωματικούς άνδρες, μετά από συζήτηση με τον χειρουργό και με ενημέρωση για τα συμπτώματα περίσφιξης. Δεν είναι θεραπεία· είναι απόφαση να αναβληθεί η θεραπεία, με γνώση των κινδύνων.

Η μόνη οριστική λύση για τη βουβωνοκήλη είναι η χειρουργική αποκατάσταση. Το θετικό είναι ότι σήμερα το χειρουργείο μπορεί να είναι πολύ λιγότερο επιβαρυντικό απ’ ό,τι φοβούνται οι περισσότεροι. Η Onstep είναι ένα τέτοιο παράδειγμα.

Η τεχνική Onstep: τοπική αναισθησία και μέθη, όπου κριθεί ασφαλές

Η Onstep περιγράφηκε για πρώτη φορά στη δεκαετία του 2010 από τον Πορτογάλο χειρουργό Lourenço και τον συνεργάτη του, με στόχο να συνδυάσει δύο πλεονεκτήματα: την απλότητα της ανοικτής προσέγγισης, που μπορεί να γίνει χωρίς γενική αναισθησία όταν αυτό είναι ασφαλές, και τη λογική των οπίσθιων τεχνικών, όπου το πλέγμα βρίσκεται πίσω από τους μυς και η ενδοκοιλιακή πίεση το «σφραγίζει» πάνω στο τοίχωμα.

Η ιδιαιτερότητα της Onstep βρίσκεται στο πλέγμα και στο πού τοποθετείται. Χρησιμοποιείται ένα ειδικά σχεδιασμένο ανατομικό πλέγμα με δακτύλιο μνήμης (memory ring), που το κρατά ανοιχτό και σταθερό στη θέση του. Το ένα τμήμα του τοποθετείται στον προπεριτοναϊκό χώρο, πίσω από το τοίχωμα, καλύπτοντας το σημείο της κήλης. Το άλλο τμήμα του ίδιου πλέγματος τοποθετείται προσθίως, μέσα στον βουβωνικό πόρο. Έτσι ένα μόνο πλέγμα προσφέρει προστασία σε δύο επίπεδα, μια διπλή κάλυψη χωρίς δύο ξεχωριστά μοσχεύματα. Ταυτόχρονα ο χειρουργός αποφεύγει τη συστηματική παρασκευή στην περιοχή των αισθητικών νεύρων της βουβωνικής χώρας, κάτι που στοχεύει στον περιορισμό του μετεγχειρητικού πόνου.

Πώς γίνεται η επέμβαση, βήμα βήμα

1. Αναισθησία. Μετά τον προεγχειρητικό έλεγχο, αν ο αναισθησιολόγος και ο καρδιολόγος κρίνουν ότι είναι ασφαλές, ο αναισθησιολόγος, που είναι παρών σε όλη την επέμβαση, χορηγεί ελαφριά ενδοφλέβια μέθη, ώστε να είστε χαλαροί και άνετοι, και ο χειρουργός κάνει τοπική αναισθησία στη βουβωνική χώρα. Σε αυτή την περίπτωση δεν χρειάζεται διασωλήνωση. Διαφορετικά, η επέμβαση γίνεται με γενική αναισθησία.
2. Μικρή τομή. Γίνεται τομή λίγων εκατοστών πάνω από τη βουβωνική χώρα.
3. Ανάταξη της κήλης. Ο σάκος της κήλης απομονώνεται και το περιεχόμενό του επανατοποθετείται στην κοιλιά.
4. Τοποθέτηση του πλέγματος. Δημιουργείται χώρος πίσω από το τοίχωμα, όπου τοποθετείται το ένα τμήμα του πλέγματος με τον δακτύλιο μνήμης. Το άλλο τμήμα του ίδιου πλέγματος απλώνεται προσθίως, μέσα στον βουβωνικό πόρο.
5. Έλεγχος. Όταν η επέμβαση γίνεται με τοπική αναισθησία και μέθη, ο ασθενής είναι ξύπνιος και ο χειρουργός μπορεί να του ζητήσει να βήξει ελαφρά. Έτσι ελέγχει επί τόπου ότι το τοίχωμα συγκρατεί και η κήλη δεν προβάλλει.
6. Σύγκλειση. Το δέρμα κλείνει με πλαστική ενδοδερμική ραφή, χωρίς εξωτερικά ράμματα που χρειάζεται να αφαιρεθούν.

Η επέμβαση διαρκεί λιγότερο από μία ώρα, συνήθως 30 έως 45 λεπτά. Στην πλειονότητα των περιπτώσεων, ο ασθενής παραμένει στην κλινική περίπου 2 έως 3 ώρες μετά και επιστρέφει σπίτι την ίδια ημέρα (επέμβαση μίας ημέρας, one-day clinic).

Το πλέγμα στη βουβωνοκήλη: τι πρέπει να ξέρετε

Πολλοί ασθενείς ανησυχούν για το πλέγμα. Είναι ένα λεπτό, εύκαμπτο υλικό από ιατρικό πολυμερές, που τοποθετείται για να ενισχύσει μόνιμα το αδύναμο σημείο. Μέσα σε λίγες εβδομάδες οι ιστοί του σώματος «μεγαλώνουν» μέσα από τους πόρους του και το ενσωματώνουν. Στην αποκατάσταση της βουβωνοκήλης σε ενήλικες, η χρήση πλέγματος είναι η διεθνώς συνιστώμενη πρακτική, γιατί μειώνει σημαντικά τις υποτροπές σε σύγκριση με τη συρραφή των ιστών υπό τάση. Οι περισσότεροι ασθενείς, μετά την πλήρη ανάρρωση, δεν αντιλαμβάνονται την παρουσία του.

Ένα πλέγμα, όχι δύο: τι σημαίνει το «διπλό πλέγμα»

Πολλοί ασθενείς ρωτούν αν η Onstep γίνεται με διπλό πλέγμα. Όχι. Η Onstep γίνεται με ένα ειδικό πλέγμα με δακτύλιο μνήμης, που προστατεύει την περιοχή σε δύο επίπεδα: ένα τμήμα προπεριτοναϊκά και ένα προσθίως.

Το «διπλό πλέγμα» για το οποίο είναι γνωστός ο Δρ. Ζησιάδης αφορά μια άλλη τεχνική: την ανοιχτή αποκατάσταση με διπλό πλέγμα PHS (Prolene Hernia System), μια τεχνική τύπου Lichtenstein με πλέγμα δύο στρωμάτων (bilayer), που εφαρμόζει εδώ και χρόνια. Μπορεί κι αυτή να γίνει με τοπική αναισθησία και μέθη, κατόπιν προεγχειρητικού ελέγχου, όταν αυτό κριθεί ασφαλές από τον αναισθησιολόγο και τον καρδιολόγο· διαφορετικά γίνεται με γενική αναισθησία. Και οι δύο τεχνικές δίνουν, υπό αυτή την προϋπόθεση, τη δυνατότητα να αποφευχθεί η γενική αναισθησία. Η επιλογή ανάμεσά τους γίνεται μετά την εξέταση, με βάση την ανατομία της κήλης και τις ανάγκες σας.

Πλεονεκτήματα της Onstep

Η Onstep πλεονεκτεί κυρίως χάρη στη μικρή τομή και στη δυνατότητα τοπικής αναισθησίας αντί για γενική, όταν αυτό κριθεί ασφαλές από τον αναισθησιολόγο και τον καρδιολόγο. Τα βασικότερα οφέλη:

• Άμεση κινητοποίηση. Ο ασθενής σηκώνεται και περπατά σύντομα μετά την επέμβαση. Η πρώιμη κινητοποίηση μειώνει τον κίνδυνο φλεβικής θρόμβωσης και πνευμονικής εμβολής.
• Επέμβαση μίας ημέρας. Στις περισσότερες περιπτώσεις η παραμονή στην κλινική διαρκεί 2 έως 3 ώρες.
• Γρήγορη επάνοδος. Ο χρόνος μέχρι την επιστροφή στην καθημερινότητα είναι συνήθως σύντομος.
• Χαμηλότερο κόστος νοσηλείας. Όταν η επέμβαση γίνεται με τοπική αναισθησία και μέθη, χωρίς πολύωρη ή πολυήμερη νοσηλεία, ορισμένα σκέλη του κόστους μειώνονται.
• Λιγότερη ναυτία και εμετός. Η ναυτία είναι από τις συχνές ενοχλήσεις μετά από γενική αναισθησία. Όταν η Onstep γίνεται με τοπική αναισθησία και ελαφριά μέθη, είναι σαφώς λιγότερο πιθανή.
• Αποφυγή των παρενεργειών της γενικής αναισθησίας. Σημαντικό για ηλικιωμένους ή για ασθενείς με καρδιολογικά και αναπνευστικά προβλήματα, πάντα εφόσον ο αναισθησιολόγος και ο καρδιολόγος κρίνουν ασφαλή την τοπική αναισθησία με μέθη.
• Μικρός μετεγχειρητικός πόνος, που συνήθως ελέγχεται με απλά αναλγητικά από το στόμα.
• Έλεγχος του αποτελέσματος στο χειρουργείο με ελαφρύ βήχα του ασθενούς.
• Δεν απαιτείται λαπαροσκοπικός εξοπλισμός ούτε είσοδος στην περιτοναϊκή κοιλότητα.

Τα δεδομένα από τις μελέτες δείχνουν χαμηλά ποσοστά υποτροπής, ενώ τα μακροχρόνια στοιχεία είναι ακόμη πληρέστερα για τις πιο καθιερωμένες τεχνικές (τύπου Lichtenstein και λαπαροσκοπικές). Γι’ αυτό η Onstep δεν παρουσιάζεται ως τεχνική που αντικαθιστά τη λαπαροσκόπηση. Είναι μια εξαιρετική, ελάχιστα επεμβατική ανοιχτή εναλλακτική, ιδιαίτερα για ασθενείς που πρέπει να αποφύγουν τη γενική αναισθησία, όταν η τοπική με μέθη κριθεί ασφαλής από τον αναισθησιολόγο και τον καρδιολόγο.

Σε ποιους ταιριάζει η Onstep και σε ποιους όχι

Η Onstep ταιριάζει ιδιαίτερα σε:

• άνδρες και γυναίκες με μονόπλευρη, πρωτοπαθή βουβωνοκήλη,
• ασθενείς που θέλουν ή χρειάζεται να αποφύγουν τη γενική αναισθησία,
• ηλικιωμένους ή ασθενείς με καρδιολογικά και αναπνευστικά νοσήματα, μετά από συνεκτίμηση με αναισθησιολόγο και καρδιολόγο,
• ανθρώπους που δίνουν προτεραιότητα στη γρήγορη επιστροφή στο σπίτι την ίδια ημέρα.

Άλλη τεχνική είναι συνήθως προτιμότερη όταν:

• η κήλη είναι αμφοτερόπλευρη. Η λαπαροσκοπική ή ρομποτική αποκατάσταση αντιμετωπίζει και τις δύο πλευρές από τις ίδιες μικρές τομές,
• πρόκειται για υποτροπή μετά από ανοικτή επέμβαση. Εκεί προτιμάται η λαπαροσκοπική προσέγγιση, που εργάζεται σε ανέγγιχτο ιστό,
• η κήλη είναι πολύ μεγάλη οσχεοβουβωνοκήλη,
• υπάρχει υποψία μηροκήλης, ιδιαίτερα στις γυναίκες, όπου η λαπαροσκόπηση ελέγχει και τον μηριαίο δακτύλιο,
• υπάρχει επείγουσα κατάσταση, όπως περισφιγμένη κήλη.

Η επιλογή γίνεται πάντα μετά την εξέταση και τη συζήτηση του ιστορικού, και όχι από μια γενική περιγραφή.

Onstep, λαπαροσκοπική, ρομποτική ή διπλό πλέγμα PHS;

Η Onstep δεν «ακυρώνει» τη λαπαροσκόπηση. Κάθε τεχνική έχει τη θέση της. Ο Δρ. Ζησιάδης εφαρμόζει όλο το φάσμα: λαπαροσκοπική TAPP, TEP και eTEP, ρομποτική TAPP και eTEP με το σύστημα da Vinci, ανοιχτή αποκατάσταση με διπλό πλέγμα PHS (τεχνική τύπου Lichtenstein), Onstep και, σε επιλεγμένους ασθενείς όπου αντενδείκνυται το πλέγμα (π.χ. ενεργός τοπική λοίμωξη), την ιστική τεχνική Shouldice. Έτσι προτείνει την καταλληλότερη για εσάς, χωρίς να προσαρμόζει τον ασθενή σε μία τεχνική.

	Onstep	Λαπαροσκοπική ή ρομποτική (TAPP, TEP, eTEP)	Διπλό πλέγμα PHS (τύπου Lichtenstein)
Αναισθησία	τοπική με μέθη αν κριθεί ασφαλές από αναισθησιολόγο και καρδιολόγο, αλλιώς γενική	γενική	τοπική με μέθη αν κριθεί ασφαλές από αναισθησιολόγο και καρδιολόγο, αλλιώς γενική
Πρόσβαση	μικρή τομή στη βουβωνική χώρα	μικρές τομές περίπου 1 εκ.	μικρή τομή στη βουβωνική χώρα
Πλέγμα	ένα πλέγμα με δακτύλιο μνήμης, σε δύο επίπεδα	ένα πλέγμα πίσω από το τοίχωμα	πλέγμα δύο στρωμάτων (bilayer)
Αμφοτερόπλευρη κήλη	δύο τομές	ίδιες τομές	δύο τομές
Παραμονή	2 έως 3 ώρες	ίδια ημέρα ή επόμενη	λίγες ώρες

Για τις λαπαροσκοπικές τεχνικές διαβάστε τη σελίδα για τη λαπαροσκοπική επέμβαση κήλης TEP, ενώ τη συνολική εικόνα όλων των μεθόδων θα βρείτε στη σελίδα για το χειρουργείο βουβωνοκήλης και τις μεθόδους αποκατάστασης.

Προετοιμασία για την επέμβαση

Η προετοιμασία γίνεται πάντα με βάση τις οδηγίες του χειρουργού και του αναισθησιολόγου. Τα βασικά:

• Νηστεία την ημέρα της επέμβασης, για όσες ώρες σας υποδειχθεί. Η μέθη απαιτεί άδειο στομάχι, όπως και η γενική αναισθησία.
• Προεγχειρητικός έλεγχος με αιματολογικές εξετάσεις και, ανάλογα με την ηλικία και το ιστορικό, καρδιογράφημα. Σε ειδικές περιπτώσεις μπορεί να χρειαστεί εισαγωγή την προηγούμενη ημέρα για έλεγχο.
• Φάρμακα. Ενημερώστε για όλα τα φάρμακα που παίρνετε. Αντιπηκτικά και αντιαιμοπεταλιακά ρυθμίζονται με οδηγία γιατρού. Μη διακόψετε κανένα φάρμακο μόνοι σας.
• Κάπνισμα. Η διακοπή ή η μείωση πριν από την επέμβαση βοηθά την επούλωση.
• Συνοδός. Ακόμη και μετά από τοπική αναισθησία με μέθη, δεν πρέπει να οδηγήσετε την ίδια ημέρα. Φροντίστε να σας παραλάβει κάποιος.

Μετεγχειρητική φροντίδα και ανάρρωση

Η περίοδος μετά την επέμβαση είναι εξίσου σημαντική με το ίδιο το χειρουργείο. Παρότι η επάνοδος είναι συνήθως γρήγορη, ορισμένα πράγματα θέλουν λίγο χρόνο. Οι παρακάτω οδηγίες είναι γενικές. Τις προσωπικές σας οδηγίες θα τις λάβετε από τον γιατρό σας.

• Εργασία. Η επιστροφή σε γραφείο ή ελαφριά εργασία γίνεται συνήθως σε 7 έως 10 ημέρες, όπως στις ανοιχτές τεχνικές. Η χειρωνακτική εργασία με άρση βαρών θέλει περισσότερο χρόνο.
• Περπάτημα. Ελαφριές βόλτες από την πρώτη ημέρα. Η κίνηση βελτιώνει την κυκλοφορία, βοηθά την επούλωση και προλαμβάνει τη θρόμβωση. Ήπια αερόβια άσκηση από την 1η έως τη 2η εβδομάδα.
• Βάρη και έντονη άσκηση. Το πλέγμα ενισχύει το τοίχωμα, όμως οι ιστοί χρειάζονται χρόνο για να το ενσωματώσουν. Η πλήρης επάνοδος σε βάρη, γυμναστήριο και βαριά χειρωνακτική εργασία γίνεται συνήθως σε 4 έως 6 εβδομάδες, σταδιακά και με την έγκριση του γιατρού.
• Οδήγηση. Συνήθως σε 3 έως 5 ημέρες, όταν μπορείτε να φρενάρετε απότομα χωρίς πόνο και δεν παίρνετε αναλγητικά που προκαλούν υπνηλία. Ποτέ την ίδια ημέρα, λόγω της μέθης.
• Διατροφή. Ελαφριά γεύματα την πρώτη ημέρα και στη συνέχεια κανονική διατροφή. Δώστε έμφαση σε φυτικές ίνες και υγρά, ώστε να αποφύγετε τη δυσκοιλιότητα και το έντονο σφίξιμο στην τουαλέτα.
• Ντους και μπάνιο. Από την τρίτη μετεγχειρητική ημέρα μπορείτε να κάνετε ντους, με αδιάβροχο επίθεμα στην τομή, αφού το δέρμα έχει κλείσει με πλαστική ενδοδερμική ραφή χωρίς εξωτερικά ράμματα. Θάλασσα και πισίνα επιτρέπονται μετά την 9η έως 10η ημέρα, αφού ολοκληρωθεί η επούλωση της τομής.
• Πόνος. Απλά αναλγητικά από το στόμα για λίγες ημέρες, μέχρι την πλήρη κινητοποίηση, είναι συνήθως αρκετά.

Η πλήρης ιστική επούλωση για τις καθημερινές δραστηριότητες ολοκληρώνεται συνήθως σε 8 έως 12 ημέρες. Μη διστάσετε να ρωτήσετε ό,τι σας απασχολεί για το επόμενο διάστημα: οι μικρές λεπτομέρειες κάνουν διαφορά στον ρυθμό της ανάρρωσης. Για αναλυτικές οδηγίες καθημερινότητας μετά από κάθε τεχνική, δείτε και τη σελίδα κήλη: είδη, συμπτώματα και χειρουργείο.

Πιθανές επιπλοκές

Οι σύγχρονες μέθοδοι αποκατάστασης της βουβωνοκήλης είναι ασφαλείς και οι επιπλοκές είναι ασυνήθιστες. Κάθε επέμβαση, ωστόσο, έχει κάποιους κινδύνους, που πρέπει να γνωρίζετε:

• μελανιά ή μικρό αιμάτωμα στο σημείο της τομής ή στο όσχεο,
• σέρωμα (συλλογή υγρού), που συνήθως απορροφάται από μόνο του,
• φλεγμονή του τραύματος,
• παροδικό μούδιασμα ή ευαισθησία γύρω από την τομή,
• επίμονος πόνος στη βουβωνική χώρα, σπάνια,
• υποτροπή της κήλης, ασυνήθιστη αλλά όχι μηδενική σε καμία τεχνική.

Μια επείγουσα περίπτωση, όπως η περίσφιξη, έχει σαφώς υψηλότερο κίνδυνο επιπλοκών από μια προγραμματισμένη επέμβαση, όπου η κατάσταση της κήλης είναι ακόμη ελεγχόμενη. Αυτός είναι ένας ουσιαστικός λόγος για να μην αναβάλλεται επ’ αόριστον η αποκατάσταση μιας συμπτωματικής κήλης.

Πότε να αναζητήσετε άμεσα ιατρική βοήθεια

Πηγαίνετε αμέσως σε νοσοκομείο αν η βουβωνοκήλη:

• γίνει ξαφνικά σκληρή, πολύ επώδυνη ή κοκκινίσει,
• δεν επανέρχεται πια όταν ξαπλώνετε,
• συνοδεύεται από ναυτία, εμετό ή αδυναμία αποβολής αερίων και κοπράνων.

Μετά την επέμβαση, επικοινωνήστε με τον χειρουργό σας αν έχετε πυρετό, αυξανόμενο πόνο, ερυθρότητα ή έκκριση από την τομή, δυσκολία στην ούρηση, γρήγορα αυξανόμενη διόγκωση ή πόνο και πρήξιμο στη γάμπα.

Τι επηρεάζει το κόστος της επέμβασης βουβωνοκήλης

Το κόστος της επέμβασης βουβωνοκήλης διαμορφώνεται από μια σειρά παραγόντων και εξηγείται συγκεκριμένα μετά την εξέταση:

• η τεχνική (Onstep, λαπαροσκοπική, ρομποτική, ανοικτή Lichtenstein),
• το είδος του πλέγματος και των αναλωσίμων,
• το είδος της αναισθησίας: τοπική με μέθη ή γενική,
• η διάρκεια της παραμονής: λίγες ώρες ή διανυκτέρευση,
• η κλινική και η κατηγορία δωματίου,
• μονόπλευρη ή αμφοτερόπλευρη κήλη, πρωτοπαθής ή υποτροπή,
• οι αμοιβές του χειρουργού, του αναισθησιολόγου και της ομάδας,
• η ασφαλιστική κάλυψη: δημόσια (ΕΟΠΥΥ), ιδιωτική ή συνδυασμός.

Με την Onstep, όταν γίνεται με τοπική αναισθησία και μέθη, η σύντομη παραμονή περιορίζει ορισμένα σκέλη του κόστους νοσηλείας. Το ιατρείο συνεργάζεται με όλους τους ασφαλιστικούς φορείς. Περισσότερα για τους παράγοντες κόστους θα βρείτε στη σελίδα για το κόστος χειρουργείου κήλης.

Βουβωνοκήλη σε δημόσιο νοσοκομείο

Η αποκατάσταση βουβωνοκήλης γίνεται και στα δημόσια νοσοκομεία, συνήθως με λίστα αναμονής για τις προγραμματισμένες επεμβάσεις. Η διαθεσιμότητα συγκεκριμένων τεχνικών, όπως η Onstep, διαφέρει από νοσοκομείο σε νοσοκομείο. Αν σκέφτεστε αυτή την επιλογή, ρωτήστε ποια τεχνική θα εφαρμοστεί, με τι αναισθησία και ποιος θα σας παρακολουθεί μετά.

Ο χειρουργός

Ο Δρ. Δημήτρης Ζησιάδης, Γενικός Χειρουργός (MD, MSc, PhDc, FACS), είναι Διευθυντής Γενικής, Λαπαροσκοπικής & Ρομποτικής Χειρουργικής στο Ιατρικό Κέντρο Αθηνών Ψυχικού. Κατέχει τη διάκριση SRC Master Surgeon in Hernia Surgery, έχει εκπαιδευτεί στο IRCAD Στρασβούργου και είναι πιστοποιημένος στη ρομποτική χειρουργική (Intuitive/ISLE, AZ Maria Middelares, Βέλγιο). Είναι μέλος της European Hernia Society (EHS), της Americas Hernia Society (AHS) και του American College of Surgeons (ACS).

Η εκπαίδευσή του στο IRCAD αφορούσε ειδικά τις προηγμένες λαπαροσκοπικές και ενδοσκοπικές τεχνικές αποκατάστασης κηλών (TEP και TAPP). Επειδή εφαρμόζει όλο το φάσμα, από την Onstep και το διπλό πλέγμα PHS, που μπορούν να γίνουν με τοπική αναισθησία και μέθη όταν αυτό κριθεί ασφαλές, μέχρι τη λαπαροσκοπική και τη ρομποτική eTEP, σας εξηγεί με σαφήνεια ποια επιλογή ταιριάζει στη δική σας περίπτωση και γιατί.

Ο Δρ. Ζησιάδης δέχεται στα ιατρεία του στο Ψυχικό (Άντερσεν 1, 6ος όροφος), την Κηφισιά (Κυριαζή 36α), το Ίλιον (Δαναών 69) και τον Άγιο Δημήτριο (Λ. Βουλιαγμένης 224). Για ραντεβού καλέστε στο 210 8010606 ή επικοινωνήστε μέσω της σελίδας ραντεβού με γενικό χειρουργό.

Onstep και άλλες τεχνικές αποκατάστασης βουβωνοκήλης

Η Onstep συζητείται ως χειρουργική επιλογή για τη βουβωνοκήλη. Για να έχετε συνολική εικόνα, δείτε τη σελίδα με τις μεθόδους αποκατάστασης και καταγράψτε τι θέλετε να ρωτήσετε για το πλέγμα, την αναισθησία και την επάνοδο στις δραστηριότητες. Η επιλογή τεχνικής δεν γίνεται από μια γενική περιγραφή αλλά από την εξέταση και τη συζήτηση του ιστορικού.

Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

Υπάρχει θεραπεία για τη βουβωνοκήλη χωρίς χειρουργείο;

Όχι οριστική. Ζώνες και κηλεπίδεσμοι συγκρατούν προσωρινά την κήλη, αλλά δεν κλείνουν το άνοιγμα και δεν προλαμβάνουν την περίσφιξη. Φάρμακα και ασκήσεις δεν θεραπεύουν το ανατομικό έλλειμμα. Σε άνδρες με κήλη που δεν ενοχλεί, μπορεί να συζητηθεί ενεργός παρακολούθηση. Όταν χρειαστεί αποκατάσταση, τεχνικές όπως η Onstep μπορούν να γίνουν με τοπική αναισθησία και μέθη, όταν αυτό κριθεί ασφαλές από τον αναισθησιολόγο και τον καρδιολόγο, με επιστροφή στο σπίτι την ίδια ημέρα.

Η Onstep είναι χειρουργική επέμβαση;

Ναι. Η Onstep είναι χειρουργική αποκατάσταση της βουβωνοκήλης με πλέγμα, μέσω μικρής τομής. Η διαφορά της είναι ότι μπορεί να γίνει με τοπική αναισθησία και μέθη, κατόπιν προεγχειρητικού ελέγχου, όταν αυτό κριθεί ασφαλές από τον αναισθησιολόγο και τον καρδιολόγο (διαφορετικά γίνεται με γενική αναισθησία), και ότι ένα ειδικό πλέγμα με δακτύλιο μνήμης ενισχύει το τοίχωμα σε δύο επίπεδα. Ο ασθενής φεύγει από την κλινική λίγες ώρες μετά την επέμβαση.

Πονάει η επέμβαση Onstep;

Κατά τη διάρκεια της επέμβασης δεν πονάτε. Όταν γίνεται με τοπική αναισθησία και μέθη, η περιοχή είναι αναισθητοποιημένη και η μέθη σας κρατά χαλαρούς, οπότε μπορεί να νιώσετε πίεση ή κίνηση αλλά όχι πόνο. Όταν γίνεται με γενική αναισθησία, δεν νιώθετε τίποτα. Μετά την επέμβαση υπάρχει συνήθως ήπια ενόχληση στην τομή, που ελέγχεται με απλά αναλγητικά για λίγες ημέρες. Η ένταση διαφέρει από άνθρωπο σε άνθρωπο.

Πόσες ώρες μένω στην κλινική μετά την Onstep;

Στην πλειονότητα των περιπτώσεων η παραμονή μετά την επέμβαση διαρκεί περίπου 2 έως 3 ώρες. Πριν φύγετε, ελέγχεται ότι περπατάτε άνετα, ότι ο πόνος ελέγχεται και ότι έχετε ουρήσει. Δεν μπορείτε να οδηγήσετε την ίδια ημέρα, οπότε χρειάζεστε συνοδό. Σε ειδικές περιπτώσεις μπορεί να προγραμματιστεί μεγαλύτερη παραμονή.

Τι επηρεάζει το κόστος της επέμβασης βουβωνοκήλης;

Το κόστος εξαρτάται από την τεχνική, το πλέγμα και τα αναλώσιμα, το είδος της αναισθησίας, τη διάρκεια παραμονής, την κλινική, τις αμοιβές της χειρουργικής ομάδας και την ασφαλιστική σας κάλυψη. Με την Onstep, όταν γίνεται με τοπική αναισθησία και μέθη, η σύντομη παραμονή περιορίζει ορισμένα σκέλη του κόστους. Συγκεκριμένη ενημέρωση δίνεται μετά την εξέταση.

Η Onstep γίνεται με διπλό πλέγμα;

Όχι. Η Onstep γίνεται με ένα ειδικά σχεδιασμένο ανατομικό πλέγμα με δακτύλιο μνήμης, που προστατεύει σε δύο επίπεδα: ένα τμήμα του τοποθετείται προπεριτοναϊκά και ένα προσθίως. Το «διπλό πλέγμα» αφορά άλλη τεχνική του Δρ. Ζησιάδη, την ανοιχτή αποκατάσταση με διπλό πλέγμα PHS (τύπου Lichtenstein), που μπορεί επίσης να γίνει με τοπική αναισθησία και μέθη, όταν αυτό κριθεί ασφαλές από τον αναισθησιολόγο και τον καρδιολόγο· διαφορετικά γίνεται με γενική αναισθησία. Ποια ταιριάζει σε εσάς κρίνεται στην εξέταση.

Βοηθά η φυσικοθεραπεία στη βουβωνοκήλη;

Η φυσικοθεραπεία δεν κλείνει το άνοιγμα της κήλης. Μπορεί να βοηθήσει τη γενική ενδυνάμωση του κορμού και, μετά την επέμβαση, τη σταδιακή επάνοδο στην άσκηση. Σε αθλητές με πόνο στη βουβωνική χώρα χωρίς πραγματική κήλη, όπως στην κήλη αθλητών, η φυσικοθεραπεία έχει κεντρικό ρόλο. Σε πραγματική βουβωνοκήλη όμως η οριστική λύση είναι χειρουργική.

Μπορεί να γίνει Onstep σε αμφοτερόπλευρη κήλη;

Τεχνικά μπορεί, με μία τομή σε κάθε πλευρά. Στην αμφοτερόπλευρη βουβωνοκήλη, όμως, η λαπαροσκοπική ή ρομποτική αποκατάσταση έχει συνήθως το πλεονέκτημα ότι αντιμετωπίζει και τις δύο πλευρές από τις ίδιες μικρές τομές, με μία αναισθησία. Η τελική επιλογή γίνεται μετά την εξέταση, σταθμίζοντας την υγεία σας και τις προτιμήσεις σας.

Βιβλιογραφία

• HerniaSurge Group. International guidelines for groin hernia management. Hernia. 2018;22(1):1-165.
• Lourenço A, da Costa RS. The ONSTEP inguinal hernia repair technique: initial clinical experience of 693 patients, in two institutions. Hernia. 2013;17(3):357-364.
• NICE. Onstep technique for inguinal hernia repair. Medtech innovation briefing MIB9, 2014.